VOSEB-opleiding 2017-2018 en 2018-2019

Sociale rechtvaardiheid in een veranderende wereld: effecten van globalisering en digitalisering op arbeid

VOSEB wil de basisvorming aanvullen met de volgende vaardigheden: het verwerken van wetenschappelijke informatie, het wetenschappe-lijk analyseren en de toepassing ervan op de syndicale ervaring van de studenten. Dit om werknemers in onderhandelingen met werkgevers te sterken.


Uitgangspunt van de opleiding

Als delegee werk je in een organisatie die digitaliseert of robotiseert. Het kan ook zijn dat je als delegee de concurrentie ervaart van bedrijven die automatiseren.

Je komt op voor de belangen van de werknemers. Werknemers met een diverse achtergrond, die bekommerd zijn over hun vaardigheden en kennis en over hun job.

Je bevindt je in een niet te stuiten revolutie van technologische vernieuwing. Want zowel om redenen van duurzaamheid, van competitief voordeel, van werkbaarheid als van platvloers kapitalisme en uitbuiting, robotiseert en digitaliseert de productie.

Tegelijkertijd veranderen de spelregels van werknemersinspraak.  Je hebt minder medezeggenschap en je grip op de werksituatie van je makkers neemt af. Blijkbaar ben je niet de enige want ook je baas kan niet autonoom beslissen. De macht ligt meer en meer bij de aandeelhouder o.a. omdat de politiek de belangen van de aandeelhouder beschermt. Daardoor hebben burgers, werknemers en delegees nog maar weinig vertrouwen in de democratie.

Je ziet een kloof tussen werknemers ontstaan. Diegenen met een zeker contract waarvan je de omstandigheden en voorwaarden wil beschermen en diegenen met een tijdelijk of precair contract waartoe je zo weinig mogelijk werknemers wil zien afglijden.

Eigenlijk zie je de welvaartstaat die vakbonden opbouwden, afbrokkelen. Net die welvaartstaat kwam tot stand door ambachtslui, boeren en werknemers die zich tijdens de eerste industriële revolutie in de bedrijven, organiseerden. Het waren en zijn de vakbonden die bij de grote omwentelingen in de geschie-denis de rechten van de werknemers opbouwen en beschermen alsook de sociale zekerheid verdedigen. 

Daarom bespreekt VOSEB de bouwstenen van een ‘Sociaal Rechtvaardige’ Revolutie.
De vorming staat stil bij de ervaring die vakbonden hebben met omwenteling:

  • wanneer de productie veranderde onder invloed van uitvindingen als de stoommachine, de elektriciteit en de communicatietechnologie en nu digitaliseert en robotiseert,
  • wanneer de diversiteit toenam door plattelandsvlucht en migratie en nu door economische, politieke en klimaatvluchtelingen,
  • wanneer de democratie tekortschoot met een beperkt stemrecht en nu elitair is,
  • wanneer de economie haar model omgooide van mercantiel naar liberaal, Marxistisch, Keynesiaans tot neoliberaal en een vrije globale markt,
  • wanneer de organisatie van de arbeid rationaliseerde met Taylor en Ford en innoveert met zelfsturende teams,

stond de vakbeweging telkens garant voor een sociaal rechtvaardige maatschappij.

VOSEB analyseert enerzijds de huidige veranderingen in het licht van het succesvol verleden van de vakbeweging. Anderzijds zoekt de opleiding naar:

  • handvaten van inspraak in de onderneming,
  • samenwerking tussen middenveldorganisaties,
  • het bespelen van de publieke opinie en
  • het uitbouwen van macht om de omwenteling op een sociaal rechtvaardige manier vorm te geven.

Voor wie?

De militanten en personeelsleden van de vakbonden vormen de belangrijkste doelgroep. Als opleidings- of vormingsniveau wordt de basisvorming van de eigen organisatie vooropgesteld.
VOSEB wil de basisvorming aanvullen met de volgende vaardigheden:

  • het verwerken van wetenschappelijke informatie,
  • het wetenschappelijk analyseren en de toepassing ervan op de syndicale ervaring van de studenten. Dit om werknemers in onderhandelingen met werkgevers te sterken.

De deelnemers ontvangen een certificaat van sociaaleconomisch beleid.

Cursusinhoud

Filosofie
Leidt robotisering en digitalisering het einde in van het kapitalisme? Of zal er een andere verdeling in het wereldkapitalisme plaatsvinden?
Tijdens de lessen filosofie overloopt de docent de verschillende houdingen die mensen innemen ten aanzien van veranderingen: een procesmatige houding waarbij het kapitalisme zichzelf opheft, de houding van de verlichting of het vooruitgangsgeloof, het defaitisme van ‘we kunnen niets veranderen’ tot het heft in eigen handen nemen.

Geschiedenis
De docenten overlopen de technologische evoluties in het verleden: de uitvinding van de stoommachine, van de elektriciteit, van de communicatietechniek, de impact ervan op arbeid en op de strijd voor een sociaal rechtvaardige maatschappij.

Ze staan stil bij de keuzes die vakbonden in hun ontstaansgeschiedenis maakten: zich organiseren op internationaal of op nationaal niveau? zich organiseren met de hulp en erkenning van de overheid of onafhankelijk? Dat zijn keuzes die vandaag terug actueel zijn.

Tijdens de lessen geschiedenis komt eveneens de geschiedenis van de democratie aan bod en het belang van de representatieve democratie voor de vakbonden in de uitbouw van de welvaartstaat.

Milieuwetenschap
De relatie tussen ecologische veranderingen en sociale rechtvaardigheid maar eveneens de verwachtingen ten aanzien van technologie om een duurzame maatschappij uit te bouwen.

Economie
De economische leerstelsels van het verleden en van de toekomst: Marx, Keynes, Friedman, Piketty, Stiglitz, Ha-Joon Chang.
De docenten staan ook stil bij de financieel economische crisis, bij globalisering en bij financialisering.

Futurologie
Docenten werpen samen met de studenten een blik op de toekomstige samenleving en economie. Welke fiscaliteit, welk inkomen, welke arbeid, welke democratie wentelen naar een duurzame sociaal rechtvaardige maatschappij?

Sociologie
De docenten geven eerst en vooral de sociologische basisbegrippen mee zoals harmonie en conflict, waarden, normen, cultuur, stereotypen, macht, sociaal-economische status en sociale klasse.

De docenten geven een overzicht van de technologische innovaties en hun impact op de organisatie van de arbeid. Ze staan stil bij de impact van de organisatie van de arbeid op identiteit, gender en diversiteit. Verder bespreken ze het effect van technologische vernieuwing op de gezondheid van werknemers.

Recht
De docenten schetsen de krijtlijnen van het sociaal overleg in België. Ze bespreken de geschiedenis van het sociaal overleg en van de economische medezeggenschap van werknemers in de onderneming. Ze overlopen de inspraak van werknemers bij technologische innovaties en van een werknemersgroep met een divers statuut.

Politicologie en communicatiewetenschap
De docenten schetsen globalisering of de afnemende beslissingsmacht van natiestaten als een oorzaak van democratisch deficit. In het verlengde daarvan bespreken ze het fenomeen ‘technocratie’ of de richtlijnen van Europa maar evenzeer van de OESO, de Wereld Bank en het Internationaal Muntfonds.

Dat is het kader waarbinnen samen met de studenten de representatieve democratie, het populisme en de verschuivingen in de machtsverhoudingen van de wereld worden geanalyseerd. Uiteindelijk onderzoeken de docenten samen met de studenten de mogelijkheden van een deliberatieve democratie.

Waar?

De cursussen vinden plaats op de Stadscampus (CST) van de Universiteit Antwerpen, Prinsstraat 13, 2000 Antwerpen.
Verdere praktische informatie vindt u op onze website: https://www.uantwerpen.be/route.

 

Wanneer?

De cursussen worden gespreid over twee academiejaren met telkens 15 lesdagen van 8u.

Deze lessen vinden plaats op vrijdagen van 8:30 tot 13:00 en van 14:00 tot 16:30 (120u per academiejaar).

Start: de colleges starten op vrijdag 20 oktober 2017. Zij worden onderbroken voor de herfst-, kerst-, krokus- en paasvakantie.

Lesdagen academiejaar 2017-2018

  • 20/10/2017, 27/10/2017
  • 10/11/2017, 17/11/2017
  • 01/12/2017, 08/12/2017, 15/12/2017
     
  • 12/01/2018, 19/01/2018, 26/01/2018
  • 02/02/2018, 23/02/2018
  • 02/03/2018, 09/03/2018, 30/03/2018.

Evaluatie

Op het einde van ieder academiejaar is er een evaluatiemoment. Dit kan bestaan uit groepswerk, een paper, een mondeling toelichten of het schriftelijk beantwoorden van vragen. Zo gaan docenten en studenten na in welke mate de student de informatie over het thema heeft opgenomen.

Studenten die credits voor het Centrum voor Volwassenenonderwijs Brussel 'syndicaal werk' (graduaatdiploma) en de bachelor 'maatschappelijke advisering' Sociale School Heverlee willen bekomen, dienen voor iedere discipline een afzonderlijk examen af te leggen.

Cursusgeld

Het cursusgeld bedraagt 200 euro per academie­jaar. Het inschrijvingsgeld kan met opleidings­cheques betaald worden.

Betaald educatief verlof

Het VOSEB-programma is erkend in het stelsel van het betaald educatief verlof als beroeps­opleiding.

Inschrijving vóór 30 september 2017

Belangstellenden moeten zich vóór 30 september 2017 inschrijven via het inschrijvingsformulier (per post, fax of e-mail). Inschrijvingsformulier: zie 'download'.

Het inschrijvingsgeld (€ 200 per academiejaar) moet:

  • vóór het begin van elk academiejaar gestort worden op rekeningnummer BE88 7350 1846 4441 van UA
  • met vermelding : PG105300 + de naam (!) van de persoon voor wie wordt betaald.

Contact

Verdere informatie over dit programma kan bekomen worden bij:

Dominique Kiekens, coördinator ISUA
Universiteit Antwerpen - Stadscampus
Venusstraat 23, 2000 Antwerpen

T: 03 - 265 53 49
F: 03 - 265 59 77
E-mail: dominique.kiekens@uantwerpen.be
Site: www.uantwerpen.be/isua

Downloads

Lees ook